Podsumowanie tygodnia 26.04-30.04 w Parlamencie Europejskim ![]()
Program Obywatele, Równość, Prawa i Wartości – 2021-2027
Najważniejszym momentem tej sesji było dla mnie przyjęcie aktu prawnego ustanawiającego Program Obywatele, Równość, Prawa i Wartości, który negocjowałem z ramienia Grupy EPL w rozmowach z Radą UE i Komisją Europejską. Program to realna pomoc dla organizacji, które działają na rzecz naszych wspólnych europejskich wartości. Dzisiejszy kształt programu jest przykładem na to, jak wiele można osiągnąć pracując ponad podziałami politycznymi. Społeczeństwo obywatelskie to nasze wspólne Europejskie dobro i dlatego jestem dumny, że Program obejmuje:
1,5 mld Euro do wykorzystania w okresie kolejnych 7 lat, czyli dwa razy więcej niż proponowała Komisja Europejska i kraje członkowskie – to wielki sukces moich negocjacji, pokazujący kluczową rolę Parlamentu Europejskiego!
nowy podprogram „Unijne wartości” dedykowany walce o praworządność, demokrację i nasze wspólne europejskie wartości
wparcie dla organizacji najbliżej obywatela na szczeblu lokalnym i regionalnym
finansowanie bezpośrednio z Unii Europejskiej, niezależne od rządów krajowych
Program to również pieniądze na przeciwdziałanie przemocy i promowanie równości dla wszystkich obywateli, również, a nawet przede wszystkim, należących do mniejszości, a także na dialog międzykulturowy oraz upamiętnianie ważnych wydarzeń historycznych. Przyjęcie programu to wielkie święto dla demokracji oraz tych, którzy opowiadają się po stronie praworządności i ochrony praw każdego z nas.
Program ramowy Horyzont Europa 2021-2027
W tym tygodniu Parlament poparł przeznaczenie ponad 95,5 mld euro na 9. Program Ramowy: „Horyzont Europa” na lata 2021-2027, wspierający badania i innowację w Unii Europejskiej. W „Horyzoncie Europa” wzmocniono budżet i rozwiązania zwiększające udział badaczy i firm z krajów członkowskich.
W nowym programie przewidziano ponad 6,5 mld euro na stypendia i wymiany dla najzdolniejszych młodych naukowców w ramach Działań Marii Skłodowskiej-Curie, 16 mld euro dla Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych wspierającej nowatorskie projekty badawcze oraz ponad 15 mld euro na rozwój innowacji w ramach klastrów „Klimat, energia i transport” oraz „Technologie cyfrowe, przemysł i przestrzeń kosmiczna”. „Horyzont Europa” wprowadza ponadto nowe instrumenty – Europejską Radę ds. Innowacji dla małych i średnich firm oraz tzw. misje UE, będące odpowiedzią na najważniejsze wyzwania społeczne np. zapewnienie zdrowej żywności i gleb, życie w bardziej ekologicznych miastach czy walka z rakiem.
Jednym z najważniejszych komponentów są także inwestycje w badania nad chorobami zakaźnymi. Jak dotąd w te działania zainwestowano 4,1 mld euro w latach 2007–2019 w ramach 7. programu ramowego i programu „Horyzont 2020”. Oprócz szeregu już zrealizowanych, jak również nadal trwających działań badawczych związanych z koronawirusami i badaniami epidemiologicznymi, w 2020 Komisja rozpoczęła również kilka działań specjalnych w wysokości 1 mld EUR na konkretne badania nad koronawirusem, z którym obecnie walczymy. Działania te dotyczą epidemiologii, gotowości i reagowania na epidemie, rozwoju diagnostyki, leczenia i szczepionek, a także infrastruktury i zasobów, które umożliwiają te badania. Horyzont Europa, na lata 2021–2027, będzie nadal inwestował w badania i innowacje w celu zwalczania chorób zakaźnych, w tym chorób związanych z ubóstwem.
Program „Sprawiedliwość”
Parlament zatwierdził podczas tej sesji plenarnej także program „Sprawiedliwość” na lata 2021-27 o łącznym budżecie 305 mln euro. Ma on na celu promowanie praworządności, niezawisłości i bezstronności sądownictwa oraz wspieranie współpracy sądowej w sprawach cywilnych i karnych w UE. W ramach programu sędziowie i inni pracownicy wymiaru sprawiedliwości będą mieli możliwość udziału w szkoleniach i wymianie dobrych praktyk, a organizacje pozarządowe będą mogły aplikować o fundusze na konferencje i inne działania podnoszące świadomość na temat prawa UE. Program kładzie też duży nacisk na skuteczny, szybki i niedyskryminujący dostęp do wymiaru sprawiedliwości dla wszystkich obywateli oraz jego cyfryzację.
Zatrzymajmy Nord Stream 2 i nałóżmy sankcje na rosyjskich oligarchów
Jedną z ważniejszych debat tej sesji plenarnej była także sprawa stosunków UE z Rosją w świetle kryzysu militarnego na granicy z Ukrainą, dowodów na rosyjski udział w wybuchu składu amunicji w Czechach oraz pogarszający się stan zdrowia Aleksieja Nawalnego, który przebywa w rosyjskiej kolonii karnej, gdzie jest moim zdaniem przetrzymywany nielegalnie i torturowany.
W swoim wystąpieniu zachęcałem do odważnej polityki uwzględniającej wartości i interesy unijne. Uważam, że Europa ma narzędzia w ręku, aby powstrzymać agresję Rosji i uratować życie Aleksieja Nawalnego, tylko musi ich używać.
Po pierwsze, możemy upominać się o przewiezienie Nawalnego poza Rosję na mocy decyzji Europejskiego Trybunały Praw Człowieka. Rosja, która jest sygnatariuszem Europejskiej Konwencji Praw Człowieka powinna się stosować do orzeczeń tego sądu – i tego Unia powinna się konsekwentnie domagać.
Po drugie, nałożenia sankcji na rosyjskich oligarchów. Do tego rozwiązania zachęcał sam Aleksiej Nawalny w trakcie swojego przemówienia na komisji Spraw Zagranicznych w Parlamencie Europejskim, gdy był naszym gościem chwilę zanim wrócił do Rosji. Nawalny był przekonany, że 90% obywateli rosyjskich poparłoby wprowadzenie twardych sankcji na oligarchów rosyjskich, bo ich siła jest istotą i fundamentem autokratycznych rządów reżimu Putina w Rosji i zagrożeniem dla nich samych, to jest dla Rosjan. Liderzy UE i my wszyscy powinniśmy pamiętać o tym, że rząd rosyjski działa nie tylko w sprzeczności z interesem Europy, ale także – i przede wszystkim – niezgodnie z interesem swoich obywateli. Oligarchowie rozkradają majątek państwa i samych Rosjan. To oligarchowie i pieniądze pochodzące z korupcji umożliwiają Putinowi prześladowanie opozycji i nazywanie działaczy anty-korupcyjnych „ekstremistami”;
Po trzecie, zatrzymanie projektu Nord Stream 2. Rynek ropy i gazu w Europie nie może być oddzielony od zasad demokracji i stosunków międzynarodowych; oba te obszary są ze sobą ściśle powiązane, a pozwalając Putinowi na dokończenie projektu Nord Stream 2 dostarczamy mu pieniędzy na kolejne lata politycznie umotywowanych procesów sądowych i zastraszanie, łamanie praw obywatelskich Rosjan. Zatrzymanie Nord Stream 2 to kwestia bezpieczeństwa i żywotnego interesu Europy, w tym wszystkich krajów członkowskim UE. W tej sprawie ja oraz Europosłowie Platformy zabiegamy i nadal będziemy zabiegać o mocną i zdecydowaną pozycję Parlamentu Europejskiego i całej UE.
W tle tych dyskusji chodzi nową strategię UE wobec Rosji. Większość grup politycznych poparła projekt rezolucji, m. in. mojego autorstwa i mam nadzieję, że Komisja Europejska oraz Europejska Służba Działań Zewnętrznych uwzględni większość zawartych tam postulatów podejmując kolejne kroki wobec Rosji.